Oorzaken van osteoartritis
Osteoartritis treft meestal gewrichten die door het lichaamsgewicht zwaar mechanisch worden belast, zoals de heup- en kniegewrichten. De aandoening kan ontstaan als gevolg van verschillende letsels, infecties, stofwisselingsstoornissen, aangeboren afwijkingen of onjuiste voeding. Ze kan ook secundair optreden, bijvoorbeeld bij gewrichtsdysplasie, osteochondritis dissecans, het niet vergroeien van botuitsteeksels of patellaluxatie. Er is meer onderzoek nodig naar de prevalentie van osteoartritis, omdat de gegevens in de momenteel beschikbare publicaties tegenstrijdig zijn.
Waarop moet de werking van supplementen zijn gericht?
Osteoartritis tast beweeglijke gewrichten aan. De veranderingen doen zich voor op cellulair, anatomisch en fysiologisch niveau. De aandoening gaat gepaard met cellulaire stress en afbraak van de extracellulaire matrix (ECM). Daarom is het naast pijnstilling zinvol om de botten en gewrichten in het algemeen te ondersteunen, gewrichtsstijfheid te verminderen, de voedende functie van het gewrichtsvocht te bevorderen en het herstel van het kraakbeen te ondersteunen. Dit is bijzonder belangrijk omdat tijdens het ziekteproces het gewrichtskraakbeen beschadigd raakt, het synoviale membraan ontstoken raakt en fibrose kan ontstaan in banden, pezen, menisci en gewrichtskapsels. Ook de botten veranderen: er vindt remodellering en vorming van nieuw botweefsel plaats. Het lichaam probeert de schade te herstellen, maar de geactiveerde mechanismen hebben niet het gewenste effect en kunnen de klachten zelfs verergeren. Supplementen vervangen uiteraard geen pijnstillers, maar het is raadzaam het gebruik ervan met een dierenarts te bespreken om de levenskwaliteit van uw hond te verbeteren.
Onverzeepbare fracties van avocado- en sojaolie
In een eerder artikel over supplementen werden verbindingen uit dierlijke weefsels besproken. Om de gewrichten in goede conditie te houden, worden ook stoffen van plantaardige oorsprong gebruikt, zoals extracten van avocado en soja. Het gaat meer bepaald om de onverzeepbare fracties van olie die uit deze planten wordt geperst. Ze bevatten onder meer fytosterolen en vetoplosbare vitaminen. In-vitro-onderzoek heeft ontstekingsremmende eigenschappen aangetoond door veranderingen in de activiteit van mediatoren in het gewrichtskraakbeen en een verminderde synthese van stikstofmonoxide. Bij honden die dergelijke supplementen op basis van avocado en soja kregen, verbeterden de histologische bevindingen van het gewrichtskraakbeen en daalde de activiteit van het enzym dat verantwoordelijk is voor de afbraak van type II-collageen. Er is echter meer onderzoek nodig naar het gebruik van deze oliën bij de behandeling van osteoartritis bij honden, omdat hun werking nog niet volledig bekend is. De meeste onderzoeken wijzen er evenwel op dat preparaten met ASU (onverzeepbare fracties van avocado- en sojaolie), zowel afzonderlijk als in combinatie met andere supplementen, de symptomen van osteoartritis aanzienlijk helpen verlichten. Daardoor kan het dier lagere doses pijnstillers krijgen en kunnen de bijwerkingen ervan worden beperkt.
Omega 3-vetzuren
Er is aangetoond dat Omega 3-vetzuren een duidelijke pijnstillende werking hebben. Slechts in twee van de twintig uitgevoerde onderzoeken werd geen verbetering waargenomen. Daarnaast is hun nutritionele rol het vermelden waard: ze ondersteunen de werking van het spijsverteringsstelsel en de nieren en helpen obesitas te voorkomen. Dit is vooral belangrijk bij oudere dieren. Oliën uit microalgen bevatten DHA en soms ook EPA. Ze worden vaak geproduceerd uit algen die onder gecontroleerde omstandigheden worden gekweekt, waardoor ze van hoge kwaliteit en zuiver zijn. Ze kunnen worden gegeven aan dieren die om verschillende redenen geen vis of visproducten in hun voeding verdragen.
CBD-olie
Ook cannabidiol (CBD), dat van nature in hennep voorkomt, heeft een pijnstillende werking. Er lopen nog onderzoeken naar de werkzaamheid van suppletie bij osteoartritis bij honden. In zes van de zeven uitgevoerde onderzoeken werd een afname van de pijn vastgesteld, wat vrij veelbelovend is. Er is niet aangetoond dat cannabidiol het herstel van gewrichtskraakbeen ondersteunt en de ontstekingsremmende werking ervan is onvoldoende bevestigd. Overleg altijd met een dierenarts voordat u een CBD-preparaat geeft, omdat wisselwerkingen met geneesmiddelen kunnen optreden. Controleer ook altijd het cannabinoïdengehalte van de specifieke productiebatch.
Bronnen:
- Vandeweerd, J.-M., Coisnon, C., Clegg, P., Cambier, C., Pierson, A., Hontoir, F., Saegerman, C., Gustin, P., & Buczinski, S. (2012). Systematic review of efficacy of nutraceuticals to alleviate clinical signs of osteoarthritis. Journal of Veterinary Internal Medicine, 26(3), 448–456.
- Barbeau-Grégoire, M., Otis, C., Cournoyer, A., Moreau, M., Lussier, B., & Troncy, E. (2022). A 2022 systematic review and meta-analysis of enriched therapeutic diets and nutraceuticals in canine and feline osteoarthritis. International Journal of Molecular Sciences, 23(18), Article 10384.
- Boileau, C., Martel-Pelletier, J., Caron, J., Msika, P., Guillou, G. B., Baudouin, C., & Pelletier, J.-P. (2009). Protective effects of total fraction of avocado/soybean unsaponifiables on the structural changes in experimental dog osteoarthritis: Inhibition of nitric oxide synthase and matrix metalloproteinase-13. Arthritis Research & Therapy, 11(2), R41.
- Sabucedo-Suárez, A., López-Peña, M., Permuy, M., & Muñoz, F. (2025). Soybean and avocado unsaponifiables: A review of their potential use in the treatment of osteoarthritis. Frontiers in Veterinary Science, 11, Article 1473688.