Potas jest bardzo ważnym elektrolitem w diecie kota. Odpowiada za prawidłową pracę mięśni, w tym serca oraz pełni rolę w funkcjonowaniu układu nerwowego. Odpowiada za utrzymanie równowagi kwasowo-zasadowej. Do niedoboru lub nadmiaru pierwiastka w organizmie mogą doprowadzić zaburzenia pracy nerek.
Za co odpowiada potas?
Utrzymanie właściwego poziomu potasu w organizmie ma bardzo duże znaczenie dla prawidłowej pracy mięśni. Jest to związane z jego rolą w utrzymaniu odpowiedniego potencjału błonowego komórek. Wpływa także na przewodzenie impulsów nerwowych. Ma to znaczenie dla regularnego rytmu pracy serca. Dokładniej chodzi tutaj o działanie pompy sodowo-potasowej. Dzięki wsparciu pracy mięśni gładkich potas wspiera motorykę jelit. Uczestniczy w zachowaniu równowagi kwasowo-zasadowej. Między innymi z tego powodu wszelkie zaburzenia stężenia potasu w organizmie mogą skutkować chorobami nerek. Kiedy w diecie kota zawarta jest zbyt mała ilość potasu lub gdy zwierzęciu podawanie są dożylnie zbyt duże objętości płynów, może pojawić się hipokaliemia, czyli zbyt niski poziom potasu we krwi. Natomiast podwyższone stężenie pierwiastka to hiperkaliemia. Bardzo często związana jest z niedrożnością dróg moczowych, wymagającą jak najszybszego wdrożenia leczenia. W przeciwnym razie może być nawet stanem zagrażającym życiu. Jeśli zwierzę jest zdrowe, nadmiar potasu wydalany jest wraz z moczem, zatem jego poziom wzrasta przy różnego rodzaju problemach z oddawaniem moczu.
Hipokaliemia
Zwiększona utrata potasu wraz z moczem, przewlekła niewydolność nerek czy zbyt mało pobieranego pokarmu mogą wywoływać zmniejszenie stężenia potasu we krwi do zbyt niskiej wartości. Objawy, jakie możemy wtedy zauważyć to: apatia, osłabienie apetytu, problemy z poruszaniem się spowodowane pogorszeniem funkcjonowania mięśni. Często występuje opuszczenie głowy i zgięcie szyi ku dołowi. Z powodu zaburzeń pracy mięśni gładkich pojawiają się problemy jelitowe związane z zaburzeniami motoryki, takie jak zaparcia. Po zauważeniu objawów najlepiej jak najszybciej wykonać badanie kliniczne i badania krwi zlecone przez lekarza weterynarii, ponieważ wiele z wymienionych objawów może być związane także z innymi zaburzeniami (nie wszystkie są charakterystyczne wyłącznie dla hipokaliemii).
Hiperkaliemia
Podwyższone stężenie poziomu potasu we krwi najczęściej wynika z niedrożności dróg moczowych, ale może być również spowodowane pęknięciem pęcherza moczowego. Zaobserwować wtedy można apatię, osłabienie mięśni oraz nieprawidłową pracę serca, która jest poważnym sygnałem do szczegółowych badań i wdrożenia leczenia.
Potas w diecie BARF
Niedobór potasu jest jednym z aspektów, na który zwraca się dość często uwagę w badaniach dotyczących diety BARF. Naturalnie znajdziemy go w mięsie mięśniowym, przede wszystkim w wołowinie, drobiu i rybach, a także w niektórych podrobach (serce). Podczas układania jadłospisu warto skorzystać z norm FEDIAF. Nie można z góry zakładać, że podając mięso (mimo zawartego w nim potasu) zaspokajamy dzienne zapotrzebowanie kota na pierwiastek. Z drugiej strony nie należy też na własną rękę podawać preparatów zawierających potas bez dokładnego obliczenia jego zawartości w diecie i określenia zapotrzebowania dla naszego zwierzęcia. Będzie ono inne dla kotów zdrowych i chorych, szczególnie tych ze schorzeniami układu moczowego. Na zawartość potasu w organizmie wpływają także niektóre leki, stąd zwierzęta chore muszą mieć regularnie kontrolowany poziom pierwiastka we krwi, nawet wtedy, gdy jego ilość w diecie jest odpowiednia dla zapotrzebowania. Warto pamiętać, że potas jest rozpuszczalny w wodzie i wylewając soki (np. wodę z rozmrażania mięsa) powodujemy jego przynajmniej częściową utratę.
Źródła:
- Dow, S. W., Fettman, M. J., Smith, K. R., Hamar, D. W., Nagode, L. A., Refsal, K. R., & Wilke, W. L. (1990). Effects of dietary acidification and potassium depletion on acid-base balance, mineral metabolism and renal function in adult cats. The Journal of Nutrition, 120(6), 569–578. https://doi.org/10.1093/jn/120.6.569
- National Research Council (2006). Nutrient Requirements of Dogs and Cats. National Academies Press. https://nap.nationalacademies.org/catalog/10668/nutrient-requirements-of-dogs-and-cats
- Dow SW, LeCouteur RA, Fettman MJ, Spurgeon TL (1987). Potassium depletion in cats: hypokalemic polymyopathy. JAVMA 191(12). https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/3693009/
- MSD (Merck) Veterinary Manual. Overview of Disorders of Potassium Metabolism in Animals. https://www.msdvetmanual.com/metabolic-disorders/disorders-of-potassium-metabolism/overview-of-disorders-of-potassium-metabolism-in-animals