Wit C (Kwas askorbinowy)
Jest witaminą rozpuszczalną w wodzie, będącą silnym antyoksydantem. Wspiera układ odpornościowy oraz jest niezbędna do syntezy kolagenu (materiału budulcowego stawów, kości i naczyń). W przeciwieństwie do ludzi, psy i koty produkują ją same w wątrobie z glukozy, w wystarczających ilościach — dlatego nie jest dla nich witaminą niezbędną w diecie i normy NRC nie ustalają dla niej zapotrzebowania [1] [2].
W czym występuje: Podroby (wątroba, nerki, nadnercza) zawierają niewielkie ilości. W razie potrzeby (problemy ze stawami, wzrost ras olbrzymich, rekonwalescencja, silny stres) stosuje się czasem naturalny dodatek w postaci mączki z owoców dzikiej róży — ale to opcja, nie konieczność.
Niedobór: U zdrowych zwierząt nie występuje, bo organizm syntetyzuje witaminę C samodzielnie [1]. Teoretycznie zapotrzebowanie może lokalnie przewyższać produkcję przy ciężkich chorobach wątroby, dużym wysiłku (psy zaprzęgowe, sportowe) lub silnych infekcjach, gdy zużycie antyoksydantów rośnie — to obszar bez jednoznacznych danych klinicznych, więc bez przeceniania.
Nadmiar: Duża suplementacja syntetyczną witaminą C może podnosić ryzyko kamicy szczawianowo-wapniowej (kwas askorbinowy jest metabolizowany m.in. do szczawianów) oraz wywoływać biegunkę osmotyczną [2]. Dlatego nie suplementuj witaminy C rutynowo „dla odporności" — u zdrowego psa i kota jest to zbędne, a w dużych dawkach potencjalnie szkodliwe.
Źródła
- National Research Council (NRC) (2006). Nutrient Requirements of Dogs and Cats — witamina C nie jest niezbędna w diecie psów i kotów (synteza endogenna). National Academies Press. https://nap.nationalacademies.org/catalog/10668/nutrient-requirements-of-dogs-and-cats
- Hand MS, Thatcher CD, Remillard RL, Roudebush P, Novotny BJ (2010). Small Animal Clinical Nutrition, 5th Edition. https://www.markmorrisinstitute.org/sacn5.html