Magnez - Mg

W organizmie ściśle współpracuje z wapniem i fosforem — około 60% magnezu znajduje się w kościach i zębach. Podczas gdy wapń odpowiada za skurcz mięśni, magnez warunkuje ich prawidłowy rozkurcz. Jest kofaktorem setek reakcji enzymatycznych, wspiera przewodnictwo nerwowe oraz odgrywa kluczową rolę w metabolizmie energetycznym na poziomie komórkowym (produkcja ATP) [1]. Norma NRC dla dorosłego psa to ok. 150 mg / 1000 kcal ME (minimum 45 mg) [1].

W czym występuje: Mięso czerwone (wołowina, dziczyzna, jagnięcina), serca (zwłaszcza wołowe i jagnięce), nerki oraz ryby. Surowe mięsne kości i tkanka chrzęstna dostarczają pewną ilość, ale ich nadmiar paradoksalnie obniża wchłanianie magnezu.

Niedobór: Wynikający wprost ze zbyt małej ilości magnezu w diecie mięsnej zdarza się rzadko; najczęściej jest skutkiem wtórnym przewlekłych biegunek lub chorób nerek. W kalkulatorze niedobór magnezu przy prawidłowym wapniu i fosforze prawie zawsze oznacza, że w diecie jest za mało mięsa czerwonego i serc względem kości — to lepszy „czujnik" jakości receptury niż sam stosunek Ca:P [2]. Rozwiązaniem jest korekta składu, nie suplementacja.

Nadmiar: U zwierząt z prawidłowo pracującymi nerkami nadmiar z diety się nie zdarza — organizm sprawnie wydala magnez z moczem [1]. Nadmiar możliwy jest praktycznie tylko z suplementów: powoduje wtedy biegunkę, a w skrajnych przypadkach letarg.

Różnica gatunkowa — mocz i kamienie

U kotów magnez budzi więcej emocji niż u psów ze względu na rolę w powstawaniu kamieni moczowych. Historyczna panika „magnez = struwity" dotyczy jednak głównie suchych karm — surowa dieta mięsna naturalnie zakwasza mocz, co drastycznie zmniejsza to ryzyko [3]. Co więcej, zbyt agresywne obniżanie magnezu u kota na kwaśnym moczu może paradoksalnie sprzyjać kamieniom szczawianowym zamiast struwitowym [4]. Nie tnij magnezu na siłę — ważniejsze są nawodnienie, pH i ogólny bilans moczu; kontrolne badanie moczu 1–2 razy w roku to dobra praktyka niezależnie od diety.

Na co uważać

Nadmiar wapnia z kości konkuruje z magnezem o te same transportery w jelicie (TRPM6/TRPM7), więc dieta z dużą ilością kości (powyżej 15–20%) może prowadzić do funkcjonalnego niedoboru magnezu mimo jego obecności w samych kościach [1]. Więcej o proporcji w artykule stosunek wapń:fosfor. Leki moczopędne (np. furosemid) zwiększają wydalanie magnezu — przy stałej farmakoterapii lub chorobie nerek bilans magnezu warto skonsultować z lekarzem prowadzącym. Jeśli suplementacja jest konieczna, lepiej tolerowany jest glicynian niż cytrynian czy tlenek magnezu.

Źródła

1. National Research Council (2006). Nutrient Requirements of Dogs and Cats, Chapter 7 — Minerals. National Academies Press. https://nap.nationalacademies.org/catalog/10668/nutrient-requirements-of-dogs-and-cats
2. Hand MS, Thatcher CD, Remillard RL, Roudebush P, Novotny BJ (2010). Small Animal Clinical Nutrition, 5th Edition. https://www.markmorrisinstitute.org/sacn5.html
3. Lewis LD, Morris ML Jr (1984). Treatment and prevention of feline struvite urolithiasis. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/6377667/
4. Lekcharoensuk C, et al. (2001). Association between dietary factors and calcium oxalate and magnesium ammonium phosphate urolithiasis in cats. JAVMA 219(9):1228-37. https://doi.org/10.2460/javma.2001.219.1228