Metionina i cystyna to dwa aminokwasy siarkowe, które kalkulator pokazuje razem — bo razem tworzą pulę siarki dostępną dla wielu kluczowych procesów. Metionina musi pochodzić z diety (organizm jej nie wytworzy), cystyna może być z niej syntetyzowana, ale nie odwrotnie — to zależność jednokierunkowa [1]. W dobrze ułożonej diecie mięsnej rzadko brakuje ich naprawdę, ale niski wynik w kalkulatorze to czytelny sygnał słabej jakości białka (zob. Białko).
Metionina jest głównym donorem grup metylowych i prekursorem S-adenozylometioniny (SAMe) — ważnej dla wątroby, detoksykacji i metylacji DNA. Cystyna to prekursor glutationu, najważniejszego wewnątrzkomórkowego antyoksydantu. Stąd niedobory powodują stres oksydacyjny. Razem dostarczają siarki do syntezy keratyny (sierść, pazury, opuszki). U psa są też substratem endogennej syntezy tauryny; kot syntetyzuje taurynę bardzo słabo, więc — uwaga — dobra podaż aminokwasów siarkowych nie zastępuje u kota osobnej kontroli tauryny [1].
Różnica gatunkowa: Kot ma wyższe zapotrzebowanie niż pies, bo jako obligatoryjny mięsożerca nie potrafi „oszczędzać“ białka — stale je rozkłada, a do tego zużywa aminokwasy siarkowe na syntezę feliny (aminokwas specyficzny dla kociego moczu) [1] [3].
W czym występuje: Najlepsze źródła to czerwone mięso mięśniowe (wołowina, jagnięcina, dziczyzna), serca (szczególnie wołowe i jagnięce — czysty mięsień o doskonałym profilu), jaja (bardzo wysokie stężenie na gram białka) oraz ryby. Drób, wbrew obiegowej opinii, nie jest słabym źródłem — problemem jest monotonia, nie gatunek. Słabe źródła to tkanki kolagenowe: żołądki, płuca, skóry, wymiona, ścięgna, chrząstki — mogą być dodatkiem, ale nie bazą białkową.
Niedobór: W diecie z odpowiednią ilością mięsa mięśniowego rzadki. Niski wynik przy wysokim ogólnym białku to niemal pewny sygnał, że w diecie dominuje białko kolagenowe kosztem mięśnia — to jeden z najbardziej diagnostycznych parametrów w całym kalkulatorze [2]. Objawy: matowa, łamliwa sierść, kruche pazury, wolniejsze gojenie ran, obniżona odporność, u szczeniąt i kociąt spowolniony wzrost. U kotów niedobór jest poważniejszy — ogranicza i tak niewydolną syntezę tauryny (ryzyko DCM, degeneracji siatkówki). Zapotrzebowanie rośnie przy intensywnym linieniu i w rekonwalescencji.
Nadmiar: Z naturalnych surowców mało prawdopodobny. Problem dotyczy suplementacji syntetyczną DL-metioniną: zakwasza mocz (niebezpieczne przy kamicy szczawianowej), podnosi poziom homocysteiny, obciąża wątrobę i nerki, może też zaburzać stężenia innych aminokwasów [2]. Dieta mięsna już naturalnie zakwasza mocz, więc dodatkowe zakwaszanie jest zwykle niepotrzebne. Nie suplementuj DL-metioniną bez zdiagnozowanego powodu, obliczonej dawki i nadzoru weterynarza.
Zależność od kofaktorów i co zrobić przy niskim wyniku
Metabolizm metioniny wymaga witamin B6 (konwersja do cysteiny), B12 i folianów (remetylacja homocysteiny) — przy regularnej wątrobie i różnorodnych podrobach te kofaktory są zwykle dostarczane. Przy niskim słupku najpierw sprawdź proporcję mięsa mięśniowego do tkanek łącznych, zwiększ udział mięsa i serc, rozważ dodanie jaj (u kota patrząc jednocześnie na argininę), upewnij się, że jest wątroba. Suplement to ostateczność.
Źródła
- National Research Council (NRC) (2006). Nutrient Requirements of Dogs and Cats, Chapter 4 — Proteins and Amino Acids. National Academies Press. https://nap.nationalacademies.org/catalog/10668/nutrient-requirements-of-dogs-and-cats
- Hand MS, Thatcher CD, Remillard RL, Roudebush P, Novotny BJ (2010). Small Animal Clinical Nutrition, 5th Edition. https://www.markmorrisinstitute.org/sacn5.html
- Pezzali JG, et al. (2024). Minimum methionine requirement in adult cats. J Anim Sci. https://doi.org/10.1093/jas/skad411
- FEDIAF (2021). Nutritional Guidelines for Complete and Complementary Pet Food for Cats and Dogs. https://europeanpetfood.org/self-regulation/nutritional-guidelines/